ΜΕ ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ
Η Χαριτίνη Μαλισσόβα συνομιλεί στο Diastixo με την Αννίτα Π. Παναρέτου για το βιβλίο της «Συμπληρώνω τη μνήμη του κόσμου», μια έρευνα για τους Έλληνες ομήρους και αιχμαλώτους σε ναζιστικά και φασιστικά στρατόπεδα και φυλακές την περίοδο 1941-1945.
Η συνέντευξη
Η συγγραφέας περιγράφει ποιους αφορά η έρευνά της: πολίτες και των δύο φύλων, στρατιωτικούς και κληρικούς που μεταφέρθηκαν με τη βία σε στρατόπεδα και φυλακές του Τρίτου Ράιχ και της φασιστικής Ιταλίας, συχνά χωρίς καμία αιτία. Εξηγεί πώς διαφέρει η περίπτωσή τους από εκείνη των Ελλήνων Εβραίων και αναφέρεται στη μακριά διαδρομή της επιστροφής, αλλά και στην καχύποπτη υποδοχή που βρήκαν πολλοί στην Ελλάδα.
Μιλά επίσης για την αφετηρία της δουλειάς της, ένα βιβλίο του 1948 που έπεσε τυχαία στα χέρια της, και για τα επτά χρόνια που χρειάστηκαν: δυσεύρετες, συχνά ιδιωτικές εκδόσεις μαρτυριών, βιβλιοθήκες και παλαιοβιβλιοπωλεία, η βοήθεια συγγενών των ομήρων, το Ιστορικό Αρχείο του Υπουργείου Εξωτερικών και ο ελληνικός Τύπος του 1945.
«Το βιβλίο μου φωτίζει, πιστεύω ικανοποιητικά και συνολικότερα, ένα ιστορικό κεφάλαιο με βαθύτατη ανθρώπινη χροιά, που ως τώρα έχει τύχει αποσπασματικής και ελλειμματικής προσέγγισης.»Αννίτα Π. Παναρέτου
Η συζήτηση ανοίγει και σε ευρύτερα ερωτήματα: αν τα 75 χρόνια αρκούν για να κοιτάξει κανείς τα γεγονότα με απόσταση, πώς συγκρίνεται η Ευρώπη εκείνων των χρόνων με τη σημερινή, πόσο καλά αποδίδουν την ιστορική αλήθεια τα σχολικά και τα ακαδημαϊκά εγχειρίδια και πότε έχει νόημα να συμπληρώνουμε τη μνήμη.
Ολόκληρη η συνέντευξη, με τίτλο «Αννίτα Π. Παναρέτου: συνέντευξη στη Χαριτίνη Μαλισσόβα», δημοσιεύτηκε στο Diastixo στις 7 Ιουλίου 2020. Συνέντευξη: Χαριτίνη Μαλισσόβα.
Το βιβλίο
«ΣΥΜΠΛΗΡΩΝΩ ΤΗ ΜΝΗΜΗ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ» – ΕΛΛΗΝΕΣ ΟΜΗΡΟΙ ΚΑΙ ΑΙΧΜΑΛΩΤΟΙ ΣΕ ΝΑΖΙΣΤΙΚΑ ΚΑΙ ΦΑΣΙΣΤΙΚΑ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΑ ΚΑΙ ΦΥΛΑΚΕΣ 1941-1945
Αννίτα Π. Παναρέτου · 496 σελίδες · Μαλακό εξώφυλλο · ISBN 978-960-484-560-6
«Εγώ έτσι κι αλλιώς κάποτε θα φύγω. Τούτη η φωνή πρέπει να μείνει. Είναι η φωνή όλων όσων μαρτυρούν εδώ, που φιλοδοξεί να φέρει σε σας την τρεμούλα της ψυχής, το δάκρυ, τον πόνο στρατιών ανθρώπων».
«Τούτη τη φωνή» προβάλλει αυτό το βιβλίο. Τη φωνή χιλιάδων Ελλήνων, που στη διάρκεια της τριπλής ξένης κατοχής μεταφέρθηκαν βίαια έξω από τα σύνορα της πατρίδας. Μια ανεξερεύνητη πτυχή της ελληνικής Ιστορίας του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, για πρώτη φορά σε βιβλίο.
- Γιατί αποτελεί μια μοναδική συρραφή, παρουσίαση και ανάλυση μαρτυριών μη Εβραίων Ελλήνων στα ναζιστικά και φασιστικά στρατόπεδα, μια κατ’ ουσίαν άγνωστη πτυχή της ελληνικής Ιστορίας του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου.
- Γιατί είναι το απόσταγμα επτά επίπονων και επίμονων χρόνων επιστημονικής έρευνας, που παρουσιάζεται με τρόπο γλαφυρό και ρέοντα.
Η συγγραφέας
Αννίτα Π. Παναρέτου
Η Αννίτα Παναρέτου γεννήθηκε το 1958 στην Αθήνα. Σπούδασε στο ΕΚΠΑ Αγγλική και στη συνέχεια Ελληνική Φιλολογία. Έλαβε το διδακτορικό της δίπλωμα από το Πανεπιστήμιο της Κρήτης. Έχει ασχοληθεί με την έρευνα και τη μελέτη θεμάτων και προσώπων της ελληνικής λογοτεχνίας –κυριότατα με την ταξιδιωτική πεζογραφία, που αποτέλεσε επί σειρά ετών το επιστημονικό της αντικείμενο-, καθώς και με μεταφράσεις.
Στη λογοτεχνία παρουσιάστηκε με τέσσερα βιβλία, το ένα εκ των οποίων είναι παιδικό αφήγημα. Η εργασία της (και, ύστερα, βιβλίο) Ι.Μ. Παναγιωτόπουλος: συνολική θεώρηση του έργου του (1990) βραβεύτηκε από την Ακαδημία Αθηνών το 1986. …
