ΜΕ ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ
Ο Ηλίας Μαγκλίνης παρουσιάζει στην Καθημερινή το βιβλίο της Αννίτας Π. Παναρέτου «Συμπληρώνω τη μνήμη του κόσμου», λίγο πριν από την κυκλοφορία του, και δημοσιεύει ένα απόσπασμά του.
Το άρθρο
Το σημείωμα του Ηλία Μαγκλίνη στέκεται στη στροφή της συγγραφέως από τη μελέτη της ελληνικής ταξιδιωτικής πεζογραφίας στη συγκέντρωση μαρτυριών Ελλήνων που βρέθηκαν σε γερμανικά στρατόπεδα την περίοδο της Κατοχής. Επισημαίνει ότι η έρευνα αφορά ανθρώπους χωρίς εβραϊκή καταγωγή, μια πλευρά της ιστορίας που έχει μελετηθεί ελάχιστα, και αφήνει την ίδια την Παναρέτου να εξηγήσει την επιλογή της μέσα από την εισαγωγή του βιβλίου.
Από την ίδια εισαγωγή μαθαίνουμε πώς ξεκίνησε η αναζήτηση: από ένα βιβλίο σε πάγκο μεταχειρισμένων, τη μαρτυρία του στρατηγού Κωνσταντίνου Μπακόπουλου για την ομηρία πέντε αντιστρατήγων. Ακολούθησαν αφηγήσεις αξιωματικών και, κυρίως, απλών πολιτών χωρίς καμία προστασία, που επέζησαν και κατέγραψαν όσα έζησαν σε περισσότερες από 9.500 σελίδες.
«Απέναντί τους εκκρεμεί μια ανεξόφλητη οφειλή την οποία επιχειρεί να περιορίσει η πρώτη συστηματική προσέγγιση, σε αυτόν τον τόμο»Αννίτα Π. Παναρέτου
Το απόσπασμα που προδημοσιεύεται αφορά τις ημέρες της απελευθέρωσης και τις συναντήσεις των Ελλήνων κρατουμένων με στρατιώτες ελληνικής καταγωγής του αμερικανικού στρατού, όπως τις θυμούνται διάφοροι μάρτυρες. Αξίζει να διαβαστεί ολόκληρο, γιατί δίνει μια πρώτη εικόνα του τρόπου με τον οποίο το βιβλίο συνθέτει πολλές προσωπικές φωνές σε μία ενιαία αφήγηση.
Το άρθρο, με τίτλο «Στρατόπεδα συγκέντρωσης, οι άγνωστοι όμηροι», δημοσιεύτηκε στην Καθημερινή στις 11 Μαΐου 2020. Κείμενο: Ηλίας Μαγκλίνης.
Το βιβλίο
«ΣΥΜΠΛΗΡΩΝΩ ΤΗ ΜΝΗΜΗ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ» – ΕΛΛΗΝΕΣ ΟΜΗΡΟΙ ΚΑΙ ΑΙΧΜΑΛΩΤΟΙ ΣΕ ΝΑΖΙΣΤΙΚΑ ΚΑΙ ΦΑΣΙΣΤΙΚΑ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΑ ΚΑΙ ΦΥΛΑΚΕΣ 1941-1945
Αννίτα Π. Παναρέτου · 496 σελίδες · Μαλακό εξώφυλλο · ISBN 978-960-484-560-6
«Εγώ έτσι κι αλλιώς κάποτε θα φύγω. Τούτη η φωνή πρέπει να μείνει. Είναι η φωνή όλων όσων μαρτυρούν εδώ, που φιλοδοξεί να φέρει σε σας την τρεμούλα της ψυχής, το δάκρυ, τον πόνο στρατιών ανθρώπων».
«Τούτη τη φωνή» προβάλλει αυτό το βιβλίο. Τη φωνή χιλιάδων Ελλήνων, που στη διάρκεια της τριπλής ξένης κατοχής μεταφέρθηκαν βίαια έξω από τα σύνορα της πατρίδας. Μια ανεξερεύνητη πτυχή της ελληνικής Ιστορίας του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, για πρώτη φορά σε βιβλίο.
- Γιατί αποτελεί μια μοναδική συρραφή, παρουσίαση και ανάλυση μαρτυριών μη Εβραίων Ελλήνων στα ναζιστικά και φασιστικά στρατόπεδα, μια κατ’ ουσίαν άγνωστη πτυχή της ελληνικής Ιστορίας του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου.
- Γιατί είναι το απόσταγμα επτά επίπονων και επίμονων χρόνων επιστημονικής έρευνας, που παρουσιάζεται με τρόπο γλαφυρό και ρέοντα.
Η συγγραφέας
Αννίτα Π. Παναρέτου
Η Αννίτα Παναρέτου γεννήθηκε το 1958 στην Αθήνα. Σπούδασε στο ΕΚΠΑ Αγγλική και στη συνέχεια Ελληνική Φιλολογία. Έλαβε το διδακτορικό της δίπλωμα από το Πανεπιστήμιο της Κρήτης. Έχει ασχοληθεί με την έρευνα και τη μελέτη θεμάτων και προσώπων της ελληνικής λογοτεχνίας –κυριότατα με την ταξιδιωτική πεζογραφία, που αποτέλεσε επί σειρά ετών το επιστημονικό της αντικείμενο-, καθώς και με μεταφράσεις.
Στη λογοτεχνία παρουσιάστηκε με τέσσερα βιβλία, το ένα εκ των οποίων είναι παιδικό αφήγημα. Η εργασία της (και, ύστερα, βιβλίο) Ι.Μ. Παναγιωτόπουλος: συνολική θεώρηση του έργου του (1990) βραβεύτηκε από την Ακαδημία Αθηνών το 1986. …
